Ayrılık Acısı: Beyinde Neler Oluyor?

Fisher ve arkadaşları ayrılık acısı çeken beyinde neler olup bittiğini incelemek adına, ortalama 21 ay sürmüş olan ilişkileri sonucunda yakın zamanda partnerleri tarafından terkedilmiş olan 15 erkek ve kadın katılımcının beyinlerini fMRI teknolojisini kullanarak inceliyorlar. Tüm katılımcıların ortak özelliği ise ayrılık sonrası duygularını kontrol edemediklerini, hala eski partnerlerine mesaj atma/arama hissi duyduklarını ve yeniden birlikte…

Küstüm Çiçeği Metaforu

Küstüm Çiçeği ile ilk tanıştığımda sanırım 6 yaşındaydım. Teyzemin balkonundaki onlarca bakımlı çiçekten biriydi. Çiçeklerden birinin adının “Küstüm” olduğunu duyunca çok hoşuma gitmiş olacak ki, teyzem de bana yapraklarına dokunduğumuz anda kendisini kapatıveren bu ilginç bitkiyi gösterme gafletinde bulunmuştu. Bir de tembihlemişti “Ama sürekli dokunup durma, tamam mı? Yoksa zarar verirsin küstüm çiçeğine, açamamaya başlar…

Aşkın İkinci Evresi: “Sakinleş ve Bağlan”

Fisher ve arkadaşlarının, ilişkileri 10 yıldan uzun bir süredir devam eden ve partnerlerine hala aşık olduklarını belirten 10 kadın ve 7 erkek katılımcı ile gerçekleştirdikleri bir çalışmada, katılımcılara partnerlerinin fotoğrafları, çok uzun süredir tanıdıkları çok yakın bir arkadaşlarının fotoğrafları ve aşina oldukları bir kişinin fotoğrafları gösteriliyor. Katılımcıların yalnızca uzun süreli partnerlerinin fotoğraflarını görüntülediği durumda, beyinde…

Uyarılmayı Yanlış Nedene Yükleme

Uyarılmanın Yanlış Nedene Yüklenmesi (Misattribution of Arousal), psikoloji literatüründe farklı uyarıcıların bünyemizde benzer etkiler yaratabilmesi sebebiyle beynin, uyarılma sebebini zaman zaman yanlış bir kaynakla ilişkilendirmesi anlamında kullanılan bir terimdir. Terimin ne anlama geldiğini daha iyi anlayabilmek için, gelin Donald Dutton ve Arthur Aron tarafından 1974 yılında gerçekleştirilmiş ilginç bir çalışmaya göz atalım. Çalışmaya dahil edilen…

Bir TEDx Konuşması: “How Your Brain Falls in Love – Dawn Maslar”

Dawn Maslar, aşk üzerine yaptığı çalışmaları ve yazdığı kitaplarıyla ünlü bir biyoloji profesörü. “How Your Brain Falls in Love” isminde, çok beğendiğim bir TEDx konuşması bulunuyor. Konuşmanın Türkçe altyazısı olmadığı ve içeriği konuştuğumuz konularla oldukça paralel olduğu için konuşmayı ana hatlarıyla tercüme etmek, kendi küçük notlarımı eklemek ve sizlerle de paylaşmak istedim. Dawn Maslar, aşk…

Aşkın İlk Evresi: Nörotransmitter ve Hormonlar

Bugün, hem erkekler hem kadınlar için aşkın ilk evresinde rol oynayan nörotransmitter (sinir hücreleri arasındaki iletişimi sağlayan aracılar) ve hormonlardan bahsedeceğim. Bunlardan üçü taze aşık bünyede artışa geçiyor, biri azalıyor. Azalanı duyunca şaşırabilirsiniz 😊 Hemen başlayalım! Artanlar: Dopamin: Bir önceki paylaşımda, bizi iyi hissettiren şeyleri öğrenmemizi ve aynı zevki alabilmek adına davranışı tekrarlayabilmemizi sağlayan dopamin…

Aşkın İlk Evresi: “Crazy in Love”

Tıpkı fotoğraftaki gibi yokuş aşağı koştuğunuzu ve bacaklarınızın sizin kontrolünüzden bağımsız hareket ettiğini düşünün. Birine ilk aşık olduğumuzu hissettiğimizde de benzer bir kontrolsüzlük hissi ve ne yaparsak yapalım kendimizi durduramama, sürekli aşık olduğumuz kişiyi düşünme ve onunla birlikte olmayı istemekten başka bir şey yapamama hissi vardır. İşte bu hissin en yoğun yaşandığı dönemden bahsedeceğiz bugün,…

Negatifler Değerlidir: “Sıcak Hava Balonu”

Hiçbir sıkıntı (negativite) yaşamadan geçecek bir hayatı hedeflemenin gerçekdışı olduğundan bahsetmiştik bir önceki paylaşımda ve bir soru sormuştuk: Eğer pozitifleri arttırmak bu kadar önemliyse, neden her bir negatif deneyime karşılık, örneğin, 100 pozitifi hedeflemiyoruz? Cevap, incelediğimiz çalışmalarda gizli: optimal deneyim yaşayan, yani “flourishing” düzeyinde işlev gösteren bireylerin, birlikte çalışan grupların veya romantik ilişkilerin tamamı 5:1,…

6:0 Mümkün Mü?

Burada, burada ve burada öğrendiklerimizi kısaca gözden geçirelim: Negatiflerin sesi pozitiflerden her zaman daha güçlü çıkıyor. Bireysel olarak “flourishing” düzeyine çıkabilmek için her bir negatif deneyime karşılık 3 pozitif deneyim yaşamamız gerekiyor. Bununla birlikte, pozitiflerin sayısı arttıkça ve 5:1’lere, 6:1’lere ulaştıkça daha optimal bir deneyim yaşamak mümkün oluyor. İlişkilerde “flourishing” düzeyine çıkabilmek içinse çiftlerin her…

İlişkilerde Sihirli Oran 5:1

Dr. John Gottman, 40 yılı aşkın bir süredir evli çiftlerde duygu dinamikleri, mutlu ilişkilerdeki ve boşanmaya doğru giden ilişkilerdeki paternler üzerine çalışmalar yapan bir psikolog. Gottman’ın çiftlerden veri toplamak için oldukça özel bir yöntemi var: çiftleri oturma odası görünümündeki “laboratuvarına” davet etmek. Gottman çiftlerle önce sohbet ediyor, ardından yavaş yavaş onları sıklıkla tartıştıkları konulara çekiyor….