Hikaye: Lamba Cini ve Bahçe

İkinci el eşyaların satıldığı bir pazarda olduğunuzu hayal edin. Tezgahlardan birinde gördüğünüz eski püskü bir lambayı yakından incelemek için elinize alıyor ve üzerindeki tozları gömleğinizin koluyla hafifçe silmeye başlıyorsunuz. İşte tam o anda bir şey oluyor, lamba sallanmaya başlıyor ve bir lamba cini çıkıveriyor içinden! Kollarını kocaman açarak havada birkaç tur atıyor ve tam önünüzde…

Şükranlara Renk Vermek

Bu fikir, geçen sene hastalıktan kendimi taşıyamadığım, programımın en yoğun olduğu dönemlerden birinde değil okula gitmek, en az bir hafta boyunca yatağımdan çıkamadığım, kendimi hem fiziksel hem ruhsal olarak dipte hissettiğim bir dönemde ortaya çıktı. Hastalanmadan birkaç gün önce, o dönem @bymariandrew‘ın Skillshare üzerinden aldığım “Drawing as Self Discovery” kursundan esinlenerek kendime minik bir suluboya seti ve…

Şükran Listesi

Son zamanlarda oldukça popülerleşen bir uygulama olan “Şükran Listesi” (Gratitude List) üzerine konuşmak istedim sizinle bugün. Kimileri bu uygulamaya “şükran günlüğü” adını da veriyor, fakat yapılan çalışmalar şükran duyduğumuz şeyleri ‘her gün’ bir deftere kaydetmektense, her hafta düzenli olarak 1-2 kez bu uygulamayı gerçekleştirmenin daha etkili olabileceğini gözler önüne seriyor (referansları postun sonunda bulabilirsiniz). Şükran…

23 Nisan’da Sen De Bir Hayal Kur

Bugün 23 Nisan, yani hem çocukların ve içindeki çocuğu yaşatanların bayramı hem de benim doğumgünüm. Kulaklarımda @niltakipte’nin “İyi ki doğdum, gördün mü 25 oldum. Özgürüm kanatlandım, durmadım ayaklandım, koşup ilerliyorum.” dizelerinin çınladığı, 25. yaşımın ilk günü. Sevgili @serkankaraismailoglu bugün “Sevgili büyümüş insan, lütfen elindeki hayalleri çocukların ulaşabileceği yerlere koy.” yazmış. Peki acaba biz büyümüş insanlar hayallerimizi kendi ulaşabileceğimiz…

Davranışsal Deney Yöntemi

Bir önceki paylaşımda, bize rahatsızlık veren duygu ve düşüncelerden kaçabilmek, onları susturabilmek ve kontrol altında tutabilmek adına birtakım deneyimlerden uzak durmak anlamına gelen Deneyimsel Kaçınma‘dan bahsetmiştik. (Eklemekte fayda var, Deneyimsel Kaçınma Kabul ve Kararlılık Terapisi’ne ait bir terim.). Deneyimsel Kaçınma’nın özünde, rahatsızlık yaratan duygu ve düşüncelerin, deneyim boyunca sürekli artacağı ve hiç geçmeyeceği varsayımı yatar. Bugün, Deneyimsel Kaçınma yaşadığınızı farkettiğinizde işinize yarayabileceğini düşündüğüm, Bilişsel Davranışçı Terapi’ye…

Deneyimsel Kaçınma

Hepimiz psikolojik rahatlığı, ya da bir başka deyişle “konfor alanımızı” seviyoruz, bu doğru. Aşina olduğumuz eşyalar, rutinler, alışkanlıklar da bize tam olarak bu konforu sağlıyor. Peki neden bu böyle, hiç düşündünüz mü?  Evrimsel olarak, aşina olduğumuz yemekler, müzikler, insanlar, çevreler ve benzerlerinin bizi güvende hissettirmesinin bir sebebi var: Belli ki onlarla önceki karşılaşmalarımız sonucunda hala hayattayız, bize zarar vermemişler. Haliyle, onlardan gelecekte…

Genişlet ve İnşa Et

Pozitif Psikoloji’nin önemli isimlerinden Prof. Fredickson’ın “Genişlet ve İnşa Et Teorisi” (the Broaden-and-Build Theory) bize der ki: “Pozitif duygular kişilerin farkındalık seviyesini arttırır ve küçük detaylara odaklanmak yerine büyük resmi görmelerine yardımcı olur. Böylece bireylerin olaylar karşısında daha esnek ve yaratıcı aksiyonlar almaları mümkün olur.” Ne dersiniz, çok mu havada kaldı bu cümleler? Gelin 2009…

Hikaye: Küçük Siyah Nokta

Günün birinde bir profesör sınıfa girer ve öğrencilerine o gün sürpriz bir sınav yapacağını duyurur. Sınıfta bir dalgalanma olur, herkes kaygılanmıştır. Profesör sınıfı dolaşır, kağıtları arkası dönük olacak şekilde tek tek öğrencilerin masalarının üzerine bırakır. Dağıtma işlemi tamamlanınca “Tamam, şimdi çevirebilirsiniz kağıtları.” der profesör. Hayret, kağıtların üzerinde hiçbir soru yoktur! Yalnızca küçücük bir siyah nokta…

Çerçeveleme Etkisi

Çerçeveleme Etkisi (Framing Effect), bir durumu betimlerken, sonuç aynı kalmak şartıyla yalnızca sözcüklerde yapacağımız değişimler ile kişilerin durum hakkındaki algısını değiştirmek anlamına gelir. Mutlaka duymuşsunuzdur “bardağın boş tarafını görmek/bardağın dolu tarafını görmek” benzetmesini. İşte psikoloji literatürü bize der ki, bardağı nasıl tarif ederseniz insanlar aslında o tarafını görür. Eğer bardağın dolu tarafını tarif ederseniz bu “kazanç…

Negatifler Değerlidir: “Sıcak Hava Balonu”

Hiçbir sıkıntı (negativite) yaşamadan geçecek bir hayatı hedeflemenin gerçekdışı olduğundan bahsetmiştik bir önceki paylaşımda ve bir soru sormuştuk: Eğer pozitifleri arttırmak bu kadar önemliyse, neden her bir negatif deneyime karşılık, örneğin, 100 pozitifi hedeflemiyoruz? Cevap, incelediğimiz çalışmalarda gizli: optimal deneyim yaşayan, yani “flourishing” düzeyinde işlev gösteren bireylerin, birlikte çalışan grupların veya romantik ilişkilerin tamamı 5:1,…